Gekennzeichneter Inhalt

Historia lasów Gdańskich. Od dóbr oliwskich i puckich do Nadleśnictwa Gdańsk

Nadleśnictwo Gdańsk we współpracy z wydawnictwem Oskar wydało książkę o historii szeroko rozumianych lasów gdańskich. Autorem książki jest Krzysztof Jażdżewski.

Bogato ilustrowana książka jest historią szeroko rozumianych lasów gdańskich. Będzie do nabycia w księgarniach trójmiejskich, oraz podczas promocji książki m.in. 

7 czerwca, 18:00 w księgarni centrum Manhattan we Wrzeszczu: spotkanie z autorem, referat prof. dr hab. Tadeusza Linknera.

9 czerwca,10:00,  w siedzibie NOT w Gdańsku Głównym.

Z noty na okładce: Niniejsza publikacja to swego rodzaju wędrówka po lasach obecnego Nadleśnictwa Gdańsk od średniowiecza po współczesność. Poza dbałością o szatę graficzną do niewątpliwych atutów monografii można zaliczyć jej bogatą podstawę źródłową, na którą złożyły się zarówno dokumenty, jak i źródła kartograficzne zachowane głównie w Archiwum Państwowym w Gdańsku i Nadleśnictwie Gdańsk. Historię tworzą ludzie i dlatego publikacja zawiera ogrom informacji osobowych. To zestawienie nazwisk personelu leśnego, biogramy pracowników, imponująca liczba zdjęć archiwalnych i współczesnych.

O autorze: Krzysztof Jażdżewski urodził się w 1977 r. w Kościerzynie. Jest absolwentem Uniwersytetu Gdańskiego oraz Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Autor skupia się na badaniach dziejów Pomorza, Kościerzyny i ziemi kościerskiej. Prócz tego zajmuje się problematyką historii leśnictwa na terenie północnej Polski. Jest Autorem  trzech książek: "Kościerskie lasy. Nadleśnictwo Kościerzyna 1781-2006", "Łubiana. Historia Wsi", "Wielki Klincz. Zarys dziejów wsi". Jako współautor opracował również 11 publikacji książkowych, wśród których wyróżnić można m.in. "Nadleśnictwo Kartuzy. Historia i współczesność". Ponadto opublikował blisko 100 artykułów, które ukazały się w czasopismach naukowych o tematyce leśnej oraz prasie.

Ilustracja na okładce, ze zbiorów Krzysztofa Gryndera.


Historia Nadleśnictwa Gdańsk

Śledząc historię lasów oliwskich można powiedzieć, że od najdawniejszych czasów były one związane z konwentem cysterskim w Oliwie. Nieprzerwanie od 1188 roku aż do I rozbioru Polski były we władaniu cystersów.

Aktem wydanym 1 listopada 1772 roku przez króla Fryderyka II, państwo pruskie zagarnęło ogromne dobra klasztorne, a lasy upaństwowiono. Na przełomie XVIII/XIX wieku lasy oliwskie należały do Królewskich Lasów Sobowidzkich (Königliche Sobbowitzche Forst) z rewirem Oliwa i leśnictwami Gołębiewo i Matemblewo. Na ich obszarze zachowało się wiele tradycyjnych, dziewiętnastowiecznych nazw dróg, dolin i miejsc. W drugiej połowie XIX wieku usytuowano w głębi lasu modną gospodę „Wielka gwiazda" (Grosser Stern), a dla wygody turystów i kuracjuszy uruchomiono tramwaj konny (potem elektryczny).

Patrząc na mapę leśną Sopotu i Oliwy z 1904 roku dostrzec można wiele ciekawych informacji. Siedziba nadleśnictwa mieściła się w rejonie ulicy Kwietnej. Natomiast ówczesne leśnictwa to: Taubenwasser (leśnictwo Gołębiewo), Grenzlau (leśnictwo Sopot – Gręzlewo), Schäferai (Leśnictwo Owczarnia), Renneberg (Leśnictwo Renuszewo), Matemblewo (leśnictwo Matemblewo).

W 1919 roku na mocy Traktatu Wersalskiego obręb Oliwa przecięła granica pomiędzy Wolnym Miastem Gdańsk a Polską. Po stronie polskiej znalazły się leśnictwa Owczarnia i Gołębiewo, które do 1939 roku wchodziły w skład Nadleśnictwa Państwowego Wysoka. Po 1945 roku z lasów państwowych tego nadleśnictwa, lasów państwowych Wolnego Miasta Gdańska i lasów prywatnych utworzono Nadleśnictwo Oliwa. W 1973 roku włączono do niego lasy po byłym nadleśnictwie Chylonia, a w 1975 roku przejęto z Nadleśnictwa Elbląg leśnictwo Sobieszewo. Nadleśnictwo Oliwa ostatecznie przestało istnieć w 1977 roku.

W wyniku reorganizacji polskiego leśnictwa w tymże roku nastąpiło połączenie nadleśnictw Oliwa, Gniewowo i Chylonia oraz przekazanie ich w obręby leśne tworzące od tej pory Nadleśnictwo Gdańsk.

Do ciekawych epizodów związanych z okresem przedwojennym należy związek Lasów Państwowych z budową portu w Gdyni. 4 lipca 1924 roku rząd polski zawarł umowę z konsorcjum polsko – Francuskim w sprawie budowy portu o zdolności przeładunkowej 2,5 mln ton rocznie. Prace miały być prowadzone w latach 1924 – 1930 na warunkach kredytowych. Dla zabezpieczenia sum należnych konsorcjum, utworzone zostało specjalne konto w Banku Polskim, na którym miały być zablokowane wpływy z lasów państwowych tj. z 26 nadleśnictw pomorskich oraz dochody z eksploatacji portu.

Port w Gdyni